سیستم بانکی در ایران، مانند بسیاری از نهادهای مدرن، تحتتأثیر عوامل داخلی و خارجی در دوران قاجار شکل گرفت. این نوشتار، پس از مقاله اقتصاد سیاسی عصر تأسیس نخستین بانکها در ایران، به معرفی نخستین بانکها در ایران میپردازد.
....برترین ها
شاید برای خرید غیرنقدی یا همان خرید چکی یا حتی استفاده از برگه چک به عنوان وثیقه و برای تضمین به دنبال دریافت دسته چک جدید یا تمدید دسته چک خود باشید و بخواهید بدانید گرفتن دسته چک چه شرایطی دارد، در پاسخ باید گفت بهمنظور دریافت دستهچک، ابتدا میباید نسبت به افتتاح سپرده قرضالحسنه جاری نزد بانک اقدام نمود.
....
حواله ارزی با نام بین المللی Payment Order به معنای انتقال وجه از یک شخص حقیقی یا حقوقی به شخص حقیقی یا حقوقی دیگری در کشور یا کشورهای مختلف است. اگر این فرآیند از طریق سیستم بانکی انجام شود به آن حواله بانکی یا به اختصار حواله نیز اطلاق میشود. حوالههای ارزی نقش کلیدی در تسهیل تجارت بینالملل ایفا میکنند؛ حواله ارزی به عنوان یکی از ابزارهای پرداخت متداول بین المللی به اشخاص حقیقی و حقوقی اجازه میدهد تا بدون نیاز به حمل وجوه نقدی، مبادلات مالی را انجام دهند.
....
ضمانتنامه ارزی ماهیتاً تفاوتی با ضمانتنامه بانکی ریالی ندارد و سندی است که بهموجب آن بانک متعهد میشود بهمحض اعلام و مطالبه هر میزان از وجه مندرج در آن توسط ذینفع، وجه مطالبه شده را به ذینفع پرداخت نماید با این تفاوت که این نوع ضمانتنامه به ارزهای خارجی صادر میشود و معمولاً برای معاملات بینالمللی و قراردادهایی که به ارزهای خارجی هستند، به کار میرود.
امروزه ضمانتنامههای ارزی بهعنوان یکی از ابزارهای کلیدی در تجارت بینالمللی شناخته میشوند و نقش مهمی در تسهیل معاملات بزرگ و پیچیده ایفا میکنند. همچنین، باتوجهبه تغییرات اقتصادی و سیاسی جهانی، استفاده از این ابزارها همچنان درحالرشد است.
....
ساتنا مخفف عبارت «سامانه تسویه ناخالص آنی» است. این سامانه برای تسهیل و تسریع انتقالات بینبانکی الکترونیک راهاندازی شده است و تسویه تمامی مبادلات بینبانکی همانطور که از نام این سامانه پیدا است در لحظه انجام میشود. این سامانه در آذرماه سال 1385 توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران راهاندازی شد.
سامانه ساتنا مشابه سیستمهای تسویه ناخالص آنی (RTGS=Real Time Gross Settlement) در سایر کشورها مانند Fedwire در ایالات متحده و TARGET2 در اتحادیه اروپا است. این سیستمها نیز برای انتقالات بزرگ و فوری بینبانکی طراحی شدهاند و ویژگیهای مشابهی مانند تسویه آنی و نهایی دارند.
....
ضمانت نامه بانکی یا Bank Guarantee، تعهدی کتبی از طرف بانک است که به درخواست مشتری (ضمانتخواه) صادر میشود و بر اساس آن بانک متعهد (ضامن) میشود در صورت درخواست ذینفع (شخصی که ضمانتنامه به نفع او صادر شده)، مبلغ مشخصی را به او پرداخت کند. این پرداخت غیرقابلبرگشت است و بانک موظف است طبق شرایط ضمانتنامه عمل کند.
به بیان سادهتر، ضمانت نامه بانکی، تعهدی است که بانک بهعنوان ضامن برای پرداخت مبلغ مشخصی در صورت عدم انجام تعهدات توسط مشتری خود صادر میکند.
....
همایش سالانه سیاستهای پولی و ارزی همواره بهعنوان فرصتی برای بررسی چالشهای پیش روی نظام بانکی و مالی کشور و ارائه راهکارهای عملی برای برونرفت از آنها مطرح بوده است. برایناساس، کمیته علمی سی و دومین همایش سیاستهای پولی و ارزی باتوجهبه چالشهای اقتصادی حال حاضر کشور، موضوع اصلی همایش را «اعتلای حکمرانی پولی و بانکی با نگاهی به اسناد بالادستی» معرفی کرده است تا طی نشستها و سخنرانیهای تخصصی، ابعاد این موضوع مورد بررسی قرار گیرد.
....
سیستم بانکی در ایران، مانند بسیاری از نهادهای مدرن، تحتتأثیر عوامل داخلی و خارجی در دوران قاجار شکل گرفت. این نوشتار کوتاه بر آن است با استفاده از منابع مختلف و بدون این که وارد جزئیات شود طی چند بخش، روند شکلگیری بانکداری در ایران را تا تأسیس اولین بانکهای مدرن بررسی کند. این مقاله با نگاهی به اوضاعواحوال اقتصاد ایران و تأکید بر نقش ناصرالدینشاه که دوران طولانی حکمرانی وی مصادف بود با اوج نزاع استعماری بریتانیا و روسیه تزاری، در پی یافتن پاسخ این پرسش است که بانک بهمثابه یک محصول وارداتی، ماحصل نیاز و تقاضای نیروهای اقتصادی داخلی بود یا ابزاری در دست استعمارگران برای بسط و تثبیت هژمونی خود در ایران.
....