به گزارش خبرنگار ایبنا، مراسم افتتاحیه اولین همایش ملی حقوق بانکی صبح امروز در مرکز همایش‌های صدا و سیما برگزار شد.

حسین سیمایی صراف؛ وزیر علوم تحقیقات و فناوری در این مراسم اظهار کرد: یک مطالبه مهم بعد از پیروزی انقلاب اسلامی انطباق قوانین با شرع بود. مهمترین قانونی که در آن زمان انتظار می‌رفت که در ابتدا تغییر کند، قانون پولی و بانکی بود. با این تغییرات عقود اسلامی و فقهی جایگزین عقد قرض در بانک‌ها شد، اما بعد از مدتی نقض‌ها و اشکالاتی در قانون مشاهده شد.

سیمایی گفت: اولین اشکال این بود که قرارداد‌ها از موضوعیت خارج شد. قصد و اراده در این قرارداد‌ها در نظر گرفته نشد و قرارداد‌ها کارکرد صوری پیدا کردند. در واقع تلاش برای اصلاح کردن قانون بانکی منجر به فرمالیسم شد.

وزیر علوم تحقیقات و فناوری عنوان کرد: ایراد دوم خود ربا بود. انگیزه‌ای که موجب شد قانون عملیات بانکی بدون ربا وضع شود، نتوانست وظیفه خود را به خوبی انجام دهد. این همان بخشی بود که امام خمینی (ره) نیز با آن مخالف بودند. دلیل مخالفت این بود که معتقد بودند دلیل حرمت ربا ظلم است و با حیله ربا، مشکل برطرف نمی‌شود.

وی افزود: هزینه‌های مبادلاتی با قانون عملیات بانکی بدون ربا افزایش یافت و تمام هزینه بر عهده مشتریان شبکه بانکی افتاد.

سیمایی خاطر نشان کرد: نمی‌توان در انطباق قوانین با شریعت اسلام تنها به فتوا اکتفا کرد و اثرات آن بر جامعه را در نظر نگرفت.

وزیر علوم تحقیقات و فناوری یادآور شد: مشکل بعدی مسائل قضایی بود که شکل گرفت. در صورتی که در نظام بانکی به ابعاد قضایی آن توجه نشود، نظام بانکی ورشکسته می‌شود. خوشبختانه قضات بانکی به موقع به این حوزه ورود کردند و برخی اشکالات قرارداد‌های بانکی با ورود قضات بانکی به مرور اصلاح شد.

وی افزود: با اینکه تلاش‌های بسیاری برای طراحی قانون عملیات بانکی بدون ربا انجام شد، اما همچنان مشکلاتی وجود داشت. بنظر بنده عمده دلیل این مشکلات شناخت ناکافی از نظام بانکی و کارکرد آن بود.

وزیر علوم تحقیقات و فناوری تصریح کرد: در قانون اساسی به اجتهاد پویا اشاره شده است، اما هنوز در قانون‌گذاری کشور شاهد اجتهاد پویا نیستیم. اجتهاد پویا امری است که می‌تواند برخی از این مشکلات را برطرف کند.

وی افزود: اینکه دامنه شرع در چه محدوده‌ای است و بنای عقلا چه جایگاهی دارد، مسائل مهمی است که باید بررسی شود.

سیمایی در پایان تاکید کرد: نظام بانکی کشور در شرایط تحریم دچار صدمات بزرگی شد. فاصله بسیار زیادی بین نظام بانکی ایران و نظام بانکی بین‌الملل ایجاد شده است که برطرف شدن این فاصله بسیار مشکل است. نگران هستیم که اگر تحریم‌ها برداشته شود، به دلیل ناآشنا بودن با حقوق بین‌الملل بانکی با مشکلاتی مواجه شویم. برگزاری چنین رویداد‌هایی در حل این معضل بسیار کمک کننده است.